Prezes Fundacji Pasjonauci złożył do Urzędu Miasta Krosna wniosek o wycofanie z trwających konsultacji społecznych projektu Miejskiego Planu Adaptacji do zmian klimatu. Powodem jest wykrycie w dokumencie poważnego błędu – opisano w nim gazociąg znajdujący się w rejonie Nowego Sącza, przypisując go geograficznie do Krosna. O sprawie konsultacji pisaliśmy tutaj: Jak Krosno przygotowuje się na upały, susze i ulewy? Ruszają konsultacje planu adaptacji do zmian klimatu
Nowosądecka infrastruktura w krośnieńskim dokumencie
Przedstawiciel fundacji zwrócił uwagę, że w projekcie przygotowanym dla Krosna znalazł się opis gazociągu Piątkowa–Biegonice, który dotyczy obszaru Nowego Sącza. Poza niewłaściwą lokalizacją geograficzną, w opisie pojawiły się także niezgodności techniczne oraz chronologiczne. W krośnieńskim opracowaniu podano dla tej inwestycji średnicę DN 300, podczas gdy rzeczywisty gazociąg Piątkowa–Biegonice ma parametr DN 200. Co więcej, projekt przedstawia to zadanie jako już zrealizowane, choć zakończenie prac pod Nowym Sączem zaplanowano na pierwszą połowę 2028 roku (w tamtym rejonie wykonano dotychczas odcinek Siołkowa–Piątkowa o średnicy DN 300).
W ocenie wnioskodawcy tak rażąca pomyłka może wskazywać na nierzetelne wykorzystanie narzędzi generatywnej sztucznej inteligencji. Mogło dojść do tzw. „halucynacji” AI, polegającej na pomyleniu i przetasowaniu danych technicznych różnych odcinków gazociągów spod Nowego Sącza oraz błędnym przypisaniu ich do Krosna bez późniejszej weryfikacji. Wskazano, że przypadek ten rodzi pytania o jakość całego opracowania oraz o to, jaka część zawartych w nim danych i analiz została w ogóle rzetelnie sprawdzona.
Rolą mieszkańców nie jest audyt dokumentów
Fundacja Pasjonauci podkreśla, że obarczony takimi błędami dokument podważa wiarygodność przedstawionych informacji. Wskazano, że weryfikacja poprawności danych powinna być obowiązkiem urzędu przed skierowaniem projektu do konsultacji, a nie zadaniem przerzucanym na mieszkańców. Celem konsultacji społecznych jest bowiem ocena proponowanych rozwiązań i wnoszenie lokalnej perspektywy, a nie wyłapywanie podstawowych błędów czy audytowanie rzetelności tekstu.
W związku z wykrytymi nieścisłościami prezes fundacji zawnioskował o wycofanie projektu z konsultacji do czasu jego weryfikacji, dokładne sprawdzenie poprawności merytorycznej oraz źródeł wszystkich danych, przedstawienie informacji o wprowadzonych korektach, a także ponowne udostępnienie poprawionego dokumentu mieszkańcom.
Fundacja Pasjonauci argumentuje swoje zaangażowanie dążeniem do zwiększania udziału mieszkańców w życiu publicznym oraz wzmacniania społecznej kontroli nad działaniami władz. Działacze podkreślają, że konsultacje powinny być realnym dialogiem, a decyzje publiczne muszą opierać się na wiarygodnych danych i zasadach przejrzystości.
Treść wniosku wraz z załączonym uzasadnieniem
„Wniosek o wycofanie projektu Miejskiego Planu Adaptacji do zmian klimatu dla Miasta Krosna z konsultacji społecznych
Wnoszę o wycofanie projektu Miejskiego Planu Adaptacji do zmian klimatu dla Miasta Krosna z trwających konsultacji społecznych, przeprowadzenie jego kompleksowej weryfikacji merytorycznej i źródłowej, a następnie udostępnienie poprawionej wersji dokumentu do ponownych konsultacji.
Uzasadnienie wniosku o wycofanie projektu z konsultacji społecznych
W projekcie Miejskiego Planu Adaptacji do zmian klimatu dla Krosna znalazł się opis gazociągu Piątkowa–Biegonice, dotyczącego rejonu Nowego Sącza, a nie Krosna. To nie tylko błąd geograficzny. Próbując ustalić skąd mogły pochodzić dane o gazociągu zauważyłem, że opis zawiera niezgodne ze źródłami parametry techniczne. Faktyczny gazociąg Piątkowa–Biegonice ma DN 200, podczas gdy w krośnieńskim dokumencie podano DN 300. Ponadto projekt przedstawia inwestycję jako już zrealizowaną, mimo że faktyczne zakończenie prac gazociągu Piątkowa–Biegonice pod Nowym Sączem przewidziane jest na pierwszą połowę 2028 roku. Warto zaznaczyć, że pod Nowym Sączem zrealizowany już został odcinek Siołkowa–Piątkowa właśnie o średnicy DN 300.
Tak jaskrawy błąd może świadczyć o nierzetelnym wykorzystaniu generatywnej sztucznej inteligencji, w efekcie mogło dojść do przetasowania danych dotyczących różnych odcinków gazociągu pod Nowym Sączem (Siołkowa–Piątkowa i Piątkowa–Biegonice), bez ich późniejszej weryfikacji, za to z geograficznym przypisaniem do Krosna. To typowe błędy gdy AI zaczyna „halucynować”. Niezależnie od tego jaka była przyczyna, to rodzi uzasadnione pytania o jakość całego projektu. Nie wiadomo, czy podobne błędy występują również w innych częściach opracowania, ani jaka część zawartych w nim danych i analiz została rzetelne zweryfikowana.
Z perspektywy uczestnika konsultacji społecznych podważa to wiarygodność informacji przedstawionych w projekcie. Weryfikacja pochodzenia i poprawności danych w całym opracowaniu nie powinna być przerzucana na mieszkańców uczestniczących w konsultacjach. To obowiązek poprzedzający skierowanie dokumentu do konsultacji.
Konsultacje społeczne nie są etapem, na którym mieszkańcy mają sprawdzać, czy autorzy dokumentu przypisali inwestycje do właściwego miasta, weryfikować parametry techniczne ani wyłapywać błędy wynikające z ewentualnych „halucynacji” narzędzi AI. Rolą mieszkańców jest ocena proponowanych rozwiązań, zgłaszanie uwag i przedstawianie lokalnej perspektywy, a nie wykonywanie za urząd audytu rzetelności dokumentu. Jeżeli już na etapie konsultacji można znaleźć tak podstawowe błędy, zasadne jest jego wycofanie z konsultacji.
Wobec powyższego wnoszę o:
1. Wycofanie projektu z konsultacji społecznych do czasu zakończenia jego weryfikacji.
2. Sprawdzenie poprawności merytorycznej danych, analiz, opisów infrastruktury i planowanych działań oraz ustalenie ich źródeł.
3. Przedstawienie informacji o zakresie przeprowadzonej weryfikacji i wprowadzonych korektach.
4. Ponowne udostępnienie zweryfikowanego projektu do konsultacji społecznych, z zapewnieniem mieszkańcom możliwości zapoznania się z poprawioną wersją i zgłoszenia uwag”.
Miejski Plan Adaptacji i konsultacje
Miejski Plan Adaptacji opisuje, jak Krosno przygotowuje się na skutki zmieniającego się klimatu: upały i miejską wyspę ciepła, opady nawalne i podtopienia, susze, silny wiatr oraz osuwiska. Dokument zawiera diagnozę zagrożeń, ocenę wrażliwości i podatności miasta, cele adaptacji oraz zestawienie 58 działań do realizacji do 2032 r. wraz z kosztami i podmiotami odpowiedzialnymi.
Na dokument składają się:
- część analityczna i programowa – dokument główny
- załącznik nr 1 – zestawienie działań adaptacyjnych
- załącznik nr 2 – koncepcja zazieleniania miasta
- załącznik nr 3 – koncepcja zagospodarowania wód opadowych i roztopowych
- załącznik nr 4 – analiza ubóstwa energetycznego
- załącznik nr 5 – mapy i zbiór danych przestrzennych
Obowiązek sporządzenia planu wynika z nowelizacji ustawy – Prawo ochrony środowiska i dotyczy wszystkich miast liczących co najmniej 20 tysięcy mieszkańców.
Termin i miejsce konsultacji:
Konsultacje trwają od 8 października do 29 października 2026 r. Z projektem dokumentu można zapoznać się na BIP UMK.
Uwagi i wnioski można składać:
- w formie pisemnej na adres: Urząd Miasta Krosna, ul. Lwowska 28a, 38-400 Krosno. Formularz
- za pomocą środków komunikacji elektronicznej, bez konieczności opatrywania ich kwalifikowanym podpisem elektronicznym, na adres: [email protected],
- ustnie do protokołu w Wydziale Komunalnym, Ochrony Środowiska i Gospodarki Lokalami, ul. Bieszczadzaka 5, pok. 213.
Uwaga powinna zawierać imię i nazwisko albo nazwę zgłaszającego, adres oraz przedmiot uwagi ze wskazaniem, której części dokumentu dotyczy. Formularz zgłaszania uwag stanowi załącznik do ogłoszenia. Organem właściwym do rozpatrzenia uwag i wniosków jest Prezydent Miasta Krosna.
Pobierz formularz zgłoszenia – tutaj.
