Technologia w służbie bezpieczeństwa: System Entry/Exit udaremnił podstęp na granicy w Medyce

3 maja na polsko-ukraińskim przejściu granicznym w Medyce doszło do zatrzymania dwojga obywateli Mołdawii, którzy usiłowali przedostać się do Unii Europejskiej, posługując się nowymi tożsamościami. Małżeństwo w wieku 25 i 29 lat zostało zdemaskowane dzięki wdrożonemu jesienią ubiegłego roku systemowi Entry/Exit (EES), który pozwolił funkcjonariuszom Straży Granicznej na błyskawiczną weryfikację danych biometrycznych i powiązanie podróżnych z ich poprzednimi nazwiskami widniejącymi w rejestrach osób niepożądanych.

Skuteczna weryfikacja biometryczna

Podczas rutynowej odprawy osób wchodzących do Polski z terytorium Ukrainy, strażnicy graniczni poddali kontroli parę Mołdawian. Choć ich paszporty wydawały się poprawne, analiza biometryczna w systemie EES wykazała niezgodność z deklarowaną tożsamością.

Okazało się, że oboje figurowali wcześniej w Systemie Informacyjnym Schengen (SIS) pod innymi danymi personalnymi. Wpis o zakazie wjazdu do wspólnoty został nałożony przez władze niemieckie, co czyniło ich pobyt w strefie Schengen nielegalnym.

Z ustaleń funkcjonariuszy wynika, że zatrzymana para już wcześniej w tym roku podejmowała próby przekroczenia granicy unijnej. Ich pierwsza próba miała miejsce na granicy z Rumunią, gdzie spotkali się z odmową. To niepowodzenie skłoniło ich do urzędowej zmiany nazwisk i podjęcia kolejnej próby, tym razem poprzez polskie przejście graniczne, licząc na to, że nowa tożsamość ukryje ich przeszłość.

Konsekwencje prawne i skala zjawiska

Cudzoziemcy nie uniknęli odpowiedzialności za swoje działania. Po przedstawieniu dowodów przyznali się do próby nielegalnego przekroczenia granicy za pomocą podstępu oraz złożyli obszerne wyjaśnienia. Straż Graniczna przygotowuje obecnie akty oskarżenia, które trafią do sądu. Bezpośrednio po zakończeniu czynności procesowych małżonkowie otrzymali decyzję o odmowie wjazdu i zostali zawróceni na Ukrainę.

Przypadek ten nie jest odosobniony w regionie Podkarpacia. Tylko od początku bieżącego roku funkcjonariusze Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej zidentyfikowali pięć osób, które poprzez zmianę danych osobowych chciały ominąć obowiązujące ich zakazy wjazdu. Podobny incydent odnotowano w marcu, kiedy to inny obywatel Mołdawii próbował w podobny sposób oszukać służby graniczne.

Nowoczesny standard kontroli granic

Pełna sprawność operacyjna systemu Entry/Exit, którą ogłoszono 10 kwietnia w dwudziestu dziewięciu krajach europejskich, znacząco podniosła poprzeczkę dla osób próbujących łamać prawo migracyjne. System ten zastępuje tradycyjne pieczętowanie paszportów cyfrową rejestracją każdego wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich. Dzięki niemu służby mogą precyzyjnie monitorować czas pobytu cudzoziemców w strefie Schengen oraz natychmiast wykrywać osoby, które nie spełniają wymogów wjazdowych.

Od momentu stopniowego wdrażania technologii w październiku 2025 roku, bieszczadzcy funkcjonariusze przeprowadzili już ponad dwa miliony siedemset tysięcy kontroli z jej wykorzystaniem. Statystyki te pokazują, że automatyzacja i cyfryzacja baz danych stają się kluczowym narzędziem w uszczelnianiu granic zewnętrznych Unii Europejskiej, eliminując skuteczność metod opartych na zmianie tożsamości urzędowej.